შეფასების პრინციპები

 

შეფასების კომპონენტები უცხოურ ენებში

(გერმანულ, ინგლისურ, რუსულ ენებში)

 

მოსწავლის ცოდნა ფასდება შემდეგი კომპონენტების მიხედვით.

  1. საშინაო დავალება
  2. საკლასო დავალება
  3. შემაჯამებელი დავალება

 

მოსწავლეს ეძლევა ორგვარი შეფასება მიმდინარე და შემაჯამებელი

შეფასების პირველი ორი კომპონენტი საკლასო დავალება და საშინაო დავალება გულისხმობს მიმდინარე შეფასებას, ხოლო მე–3 კომპონენტი საკონტროლო სამუშაო (ტესტი)_ შემაჯამებელ შეფასებას. შეფასების კომპონენტების პროცენტული შემადგენლობა ერთნაირია.

მიმდინარე შეფასება

მიმდინარე შეფასების საგანი სასწავლო პროცესია, ხოლო მიზანი _ მოსწავლეთა საჭიროებების დადგენა მათი დახმარებისა და სწავლის დონის ამაღლების მიზნით. მიმდინარე შეფასებისათვის მასწავლებელი იყენებს მოსწავლის წიგნში და სავარჯიშოების კრებულში მოცემული სავარჯიშოებს და აქტივობებს. მიმდინარე შფასების პირველი კომპონენტია საკლასო აქტივობები. იგი ფასდება ენობრივი უნარ–ჩვევების და ენობრივი სისტემების შემდეგი აქტივობებით.

v  კონტექსტის მიხედვით უცნობი სიტყვების მნიშვნელობის ამოცნობა.

v  ტექსტიდან ფაქტობრივი ინფორმაციის ამოკრება.

v  კითხვებზე მოკლე პასუხების გაცემა.

v  სათაურების აბზაცებთან ან ტექსტთან მისადაგება.

v  სწორი/მცდარი დებულებების განსაზღვრა.

v  ჩანაწერის მოსმენისას სიტყვების ან ფრაზების ამოცნობა.

v  ჩანაწერის მოსმენისას გამოტოვებულ ადგილებში სიტყვების ჩაწერა.

v  კითხვების დასმა/სათანადო პასუხების გაცემა.

v  სიმულაციური დიალოგის/სიტუაციის გათამაშება.

v  დებატებში მონაწილეობა/ამბის მოყოლა.

v  გამოტოვებულ ადგილებში სწორი ფორმების/სიტყვების/ფრაზების ჩასმა.

v  წინადადებების ტრანსფორმაცია.

v  სიტყვების და ფრაზული ზმნების წარმოება.

v  ქართული და ინგლისური შესატყვისობების დადგენა.

v  თვითშეფასება, თანაშეფასება.

 

შეიძლება შეფასდეს შემდეგი ცოდნა და უნარ-ჩვევები

 

ენობრივი ცოდნა და უნარები

·           ლექსიკური ცოდნა

·           გრამატიკული ცოდნა

·           ლექსიკური და გრამატიკული უნარ-ჩვევები (ცოდნის კონტექსტში გამოყენება)

·           გამოთქმა

·           მართლწერა

 

კომუნიკაციური უნარები

·           კითხვა-გაგება

·           ხმამაღალი კითხვა

·           მოსმენა-გაგება

·           ზეპირი კომუნიკაცია (ინტერაქცია, გაბმული ლაპარაკი, ზეპირი გამოსვლები)

·           წერითი კომუნიკაცია

 

კულტურა

  • შესწავლილი საკითხების ცოდნა
  • კულტურული თავისებურებების ამოცნობა-გაანალიზება

 

სასიცოცხლო უნარ-ჩვევები

·           შემოქმედებითობა

·           თანამშრომლობა (მეწყვილესთან, ჯგუფის წევრებთან)

·           სასწავლო სტრატეგიების გააზრებულად გამოყენება (კითხვის, წერის, მოსმენისა და ზეპირმეტყველების)

·           სტრატეგიების გააზრებულად გამოყენება სასწავლო საქმიანობის ხელშეწყობის მიზნით

·           სასწავლო აქტივობებში მონაწილეობის  ხარისხი

 

უნარ-ჩვევები ფასდება შემდეგი დავალებებით

·           სხვადასხვა ტიპის გრამატიკული და ლექსიკური სავარჯიშოებით (სწორი ფორმის ამოცნობა, ფორმის/კონსტრუქციის ტრანსფორმირება ნიმუშის მიხედვით, კონტექსტის მიხედვით სწორი ფრმის წარმოება,  შეცდომების ამოცნობა-გასწორება, სინონიმებისა და ანტონიმების დაკავშირება/მოფიქრება, ნაკლულ ტექსტში სიტყვების ჩასმა და სხვა);

·           სხვადასხვა ტიპის საკითხავი და მოსასმენი ამოცანის გადაჭრა (შემოხაზე სწორი ვარიანტი; მონიშნე,  სწორია თუ არა; იპოვე სწორი თანამიმდევრობა, ამოიცანი უცნობი სიტყვები კონტექსტის მიხედვით, შეაფასე შენი მეწყვილის/საკუთარი ნაწერი, შეაფასე გამომსვლელები და სხვა);

·           სხვადასხვა ტიპის ზეპირი აქტივობის შესრულება დამოუკიდებლად, მეწყვილესთან ერთად თუ ჯგუფურად (გაინაწილეთ როლები და გაითამაშეთ  მეწყვილესთან ერთად, ჩამოართვი ინტერვიუ თანაკლასელს, წარმოადგინე კლასის წინაშე შენი ჯგუფის ნამუშევარი, გადმოეცი შენი მოსაზრება და დაასაბუთე, იმსჯელე, დაახასიათე, მოყევი და სხვა);

·           სხვადასხვა ტიპის ტექსტის შექმნა დამოუკიდებლად, მეწყვილესთან ერთად თუ ჯგუფურად (მისწერეთ წერილი მეგობარს ზაფხულის არდადეგების შესახებ, მოამზადეთ ჯგუფურად სტატია ცნობილი მსახიობის შესახებ, შეადგინეთ ბიოგრაფიული ცნობარი, დაასრულეთ ამბავი, დაიყავით ჯგუფებად და შეადგინეთ კინორეკლამა/ტურისტული გზამკვლევი; დაწერეთ, თქვენი მოსაზრება ამ საკითხის შესახებ, დაასაბუთეთ და სხვა);

·           პროექტის განხორციელება.

 

შენიშვნა: დაწყებით კლასებში  განსაკუთრებული ყურადღება მიექცევა შემდეგ უნარ-ჩვევებს:

·           ხმამაღალი კითხვა

·           ჩუმი კითხვა (მარტივი საკითხავი ამოცანების დამოუკიდებლად გადაჭრა);

·           გამოწერა

·           გადაწერა

·           კარნახით წერა

 

 

 

 

საკლასო წერა ფასდება შემდეგი აქტივობებით:

v  სტრუქტურულად და ორთოგრაფიულად სწორი და აზრობრივად გამართული წინადადებების დაწერა.

v  მისალოცი ბარათის, წერილის, სარეკლამო აფიშის, ტურისტული ცნობარის შედგენა.

 

მიმდინარე შეფასების მეორე კომპონენტია საშინაო დავალება. იგი ფასდება შემდეგი აქტივობებით:

v  შესრულებული დავალების ხარისხი.

v  დავალების შესრულების სისტემურობა.

 

 

შემაჯამებელი დავალებების კომპონენტი

შემაჯამებელი დავალების კომპონენტი უკავშირდება სწავლა-სწავლების  შედეგს. ამ კომპონენტში უნდა შეფასდეს ერთი სასწავლო მონაკვეთის (თემა, თავი, პარაგრაფი, საკითხი) შესწავლა-დამუშავების შედეგად მიღწეული შედეგები. კონკრეტული სასწავლო ერთეულის დასრულებისას მოსწავლემ უნდა შეძლოს უცხოური ენების სტანდარტით განსაზღვრული ცოდნისა და უნარების წარმოჩენა. შესაბამისად, შემაჯამებელი დავალებები უნდა ამოწმებდეს უცხოური ენების სტანდარტებით განსაზღვრულ  შედეგებს.

 

შემაჯამებელ დავალებათა  ტიპები

 

     სტანდარტის მოთხოვნათა დასაფარად, რეკომენდებულია შემაჯამებელ დავალებათა მრავალფეროვანი ფორმების გამოყენება. უცხოური ენების შემაჯამებელ დავალებათა ტიპები შეიძლება იყოს:

·         მოსმენილი ან ზეპირი ტექსტის გაგება - გააზრება

·         სტანდარტით განსაზღვრული სხვადასხვა სახის ტექსტების შედგენა

·         როლურ თამაშებში, სიმულაციურ სიტუაციებში მონაწილეობა

·         ინტერაქცია კონკრეტული საკითხის/თემის  ირგვლივ

·         საუბარი კონკრეტული თემის/საკითხის შესახებ

·         ზეპირი მოხსენება

·         განხორციელებული პროექტი

·         და სხვა

 

მოთხოვნები, რომლებსაც უნდა აკმაყოფილებდეს შემაჯამებელი დავალებები

·         დავალების თითოეულ ტიპს უნდა ახლდეს თავისი შეფასების ზოგადი რუბრიკა (თუ რეცეფციული (კითხვა, მოსმენა) დავალებაა, მაშინ შეფასების სქემა უნდა ახლდეს თითოეულ ტესტურ კითხვას);

·         ზოგადი რუბრიკა უნდა დაზუსტდეს კონკრეტული დავალების პირობისა და განვლილი მასალის გათვალისწინებით;

·         10 ქულა უნდა გადანაწილდეს რუბრიკაში შემავალ კრიტერიუმებზე;

·         მითითებული უნდა იყოს სტანდარტის ის შედეგები, რომელთა შემოწმებასაც ემსახურება შემაჯამებელი დავალება.

 

ზოგადი რუბრიკის ნიმუში:

 

შეფასების ზოგადი რუბრიკა წერითი და ზეპირი შემაჯამებელი დავალებებისათვის

 

}   პირობასთან შესაბამისობა

}   კომუნიკაციური უნარ-ჩვევები

}   ენობრივი უნარ-ჩვევები

}   შემოქმედებითი უნარ-ჩვევები

 

 

კონკრეტული რუბრიკების ნიმუშები

 

ნიმუში 1. შემაჯამებელი დავალება ზეპირმეტყველებაში

 

დავალების პირობა:    მოცემულ სურათზე დაყრდნობით შეადგინე და მოყევი ამბავი - რა ხდებოდა სურათის გადაღებამდე ორი-სამი საათით ადრე და რა მოხდა შემდეგ. დააზუსტე პერსონაჟთა ვინაობა, დაახასიათე ისინი, გადმოეცი ამბები, მიუთითე მოქმედებათა თანამიმდევრობა, დრო და ადგილი. საუბრის მინიმალური დრო -  2 წუთი

 

კრიტერიუმების ბადე ზემოთ მოცემული შემაჯამებელი წერითი დავალებისათვის

ქულები

პირობასთან შესაბამისობა

 

იცავს დროის ლიმიტს

0 - 1

იცავს პირობის შინაარსობრივ მოთხოვნებს

0 - 1

კომუნიკაციური უნარ-ჩვევები

 

თანამიმდევრულად აღწერს/გადმოსცემს მოქმედებებს

0 -  1

განსაზღვრავს მოქედების დროსა და სივრცეს

0 - 1

ენობრივი უნარ-ჩვევები

 

იყენებს ნასწავლდროის გამომხატველ გრამატიკულ კონსტრუქციებსა და ენობრივ ფორმებს

0-2

ადეკვატურად იყენებს ზმნის წარსული დროის გამომხატველ  ფორმებს                                                                

0 - 1

იყენებს ნასწავლ ლექსიკას

0 - 1

შემოქმედებითი უნარ-ჩვევები

 

ავლენს ფანტაზიის უნარს,  ორიგინალურობას

0 - 1

იჩენს გაბედულებას ენობრივი თვალსაზრისით

0 - 1

ქულათა მაქსიმალური რაოდენობა 10

 

 

შემაჯამებელი დავალების სტანდარტთან შესაბამისობა

 

უცხ.ს.IV.17. მოსწავლეს შეუძლია მისთვის ნაცნობ თემებზე ლაპარაკი.

 

შედეგი თვალსაჩინოა, თუ მოსწავლე:

·           გადმოცემს მოსმენილი/წაკითხული ტექსტის შინაარს;

·           გადმოცემს რაიმე შემთხვევის მნიშვნელოვან დეტალებს;

·           ჰყვება ამბავს;

·           აღწერს რეალურ თუ წარმოსახვით მოვლენას;

·           მკაფიოდ და გასაგებად აყალიბებს აზრს.

 

უცხ.ს.IV.18. მოსწავლე ფლობს და  იყენებს საბაზისო ენობრივ უნარ-ჩვევებს.

 

შედეგი თვალსაჩინოა, თუ მოსწავლე:

·           იყენებს სასაუბრო თემის შესაბამის ნასწავლ ლექსიკას;  

·           იცავს სინტაქსურ მიმართებებს ნასწავლ ენობრივ კონსტრუქციებში;

·           ამბების გადმოცემისას მართებულად იყენებს ზმნის ნასწავლ ფორმებს წარსული, ახლანდელი და მომავალი დროის გამოსახატად;

·           იყენებს მარტივ სტრუქტურებს მოქმედებათა თანადროულობისა და თანამიმდევრულობის  (წინმსწრები/მერმინდელი მოქმედებების) გამოსახატად.

 

ნიმუში 2. შემაჯამებელი დავალება წერით მეტყველებაში

 

დავალების პირობა:მოცემული ბიოგრაფიული ცნობარის მიხედვით, დაწერე ამ მწერლის ბიოგრაფია. გამოიყენე ენობრივი კონსტრუქციები - . . . მდე  . . –ით ადრე; . . . დან  . . . - ის შემდეგ (მაგ.  ჩაბარებიდან ორი წლის შემდეგ. . .). სიტყვების მინიმალური რაოდენობა - 100.

 

კრიტერიუმების ბადე ზემოთ მოცემული შემაჯამებელი წერითი დავალებისათვის

ქულები

პირობასთან  შესაბამისობა

 

იცავს სიტყვების რაოდენობის ქვედა ზღვარს

0 - 1

იცავს პირობის შინაარსობრივ მოთხოვნებს (წერს მოცემულ ბიოგრაფიულ ცნობარზე დაყრდნობით;

იყენებს მითითებულ კონსტრუქციას)

0 - 1

კომუნიკაციური უნარ-ჩვევები

 

გასაგებად და თანამიმდევრულად გადმოსცემს ინფორმაციებს

0 - 2

აზუსტებს, როდის რა მოხდა

0 - 2

ენობრივი უნარ-ჩვევები

 

იყენებს დროის გამომხატველ ნასწავლ გრამატიკულ კონსტრუქციებს, ფორმებს

0 - 2

იყენებს ნასწავლ  ლექსიკას

0  - 1

შემოქმედებითი უნარ-ჩვევები

 

იჩენს გაბედულებას ენობრივი თვალსაზრისით

0 - 1

ქულათა მაქსიმალური რაოდენობა 10

 

 

 

ინგლისური ენა

შემაჯამებელი შეფასება

მიმდინარესაგან განსხვავებით, შემაჯამებელი შეფასების ობიექტია არა სწავლის პროცესი, არამედ მოსწავლის საბოლოო მიღწევები სტანდარტის მოთხოვნებთან მიმართებაში. შემაჯამებელი შეფასება ხორციელდება ტესტების კრებულში მოცემული ტესტების (საკონტროლო სამუშაო) და ზეპირი გამოკითხვის საშუალებით.

რუბრიკების ნიმუში:

 

რა მოწმდება

 

საკითხები

მაქსიმალური ქულა

წაკითხულის გააზრება

 

1 – 10

10

ლექსიკა

11 – 25

15

გრამატიკა

26 – 40

15

წერა

 

10

მთლიანი ტექსტის მაქსიმალური ქულა

 

 

50

 

ტესტების სტრუქტურა და შეფასების სისტემა იმის საშუალებას იძლევა, რომ შეფასდეს როგორც მთლიანი ტესტი, ისე მისი ცალკეული ნაწილები. ეს მნიშვნელოვანია, რადგანაც მოსწავლე თვითონ ხედავს თუ ტესტის რომელ ნაწილში აქვს უფრო მეტი მიღწევები და რომელში _ ნაკლები. შედეგების გათვალისწინებით სწავლის პროცესი უფრო ეფექტური და მაღალ შედეგებზე ორიენტირებული ხდება.

ტესტები სწორდება მასწავლებლის წიგნში მოცემული პასუხების (Answer keys) მიხედვით. დაუშვებელია ტესტების გასწორება და მოსწავლისათვის ქულის მინიჭება საკუთარი მოსაზრებით, პასუხების სქემის გარეშე. ამ შემთხვევაში ობიექტურობა და სტანდარტიზაცია ვერ იქნება მიღწეული. წერის დავალების გასწორების დროს მასწავლებელი ვალდებულია იხელმძღვანელოს სპეციალური შეფასების სქემით, რომელიც მან წინასწარ კარგად უნდა შეისწავლოს. მოსწავლის ნაწერის შეფასებისას მასწავლებელმა ზუსტად უნდა დაიცვას ის კრიტერიუმები, რაც წერითი დავალების შეფასების სქემაშია მოყვანილი. დიდია ტესტების შედეგების მნიშვნელობა მოსწავლეების შემაჯამებელი სემესტრული და წლიური შეფასებისათვის. შესაბამისად, დაუშვებელია გასწორების პროცესში რაიმე სახის უზუსტობა, რაც მოსწავლის არაობიექტური შეფასების მიზეზი შეიძლება გახდეს.

მასწავლებელმა ტესტის 50 ქულა 10–ბალიან შეფასებაში შემდეგი სქემით უნდა გადაიყვანოს

 

ტესტის ქულა

50–47

46–43

42–39

38–35

34–31

30–27

26–23

22–19

18–15

14–11

10–0

10 – ბალიანი შეფასება

10

9

8

7

6

5

4

3

2

1

0

 

გერმანული   ენა

 

   შემაჯამებელი შეფასება განხორციელდება საკონტროლო სამუშაოთი: ტესტირებით და საკონტროლო ზეპირი გამოკითხვით.

ნიშნის გამოყვანა კი მოხდება შემდეგნაირად:ტესტირებისას  მიღებული ქულები გაიყოფა ამ ტესტის 5 კომპონენტზე. მაგ: მოსწავლემ ტესტირებაში დააგროვა 40 ქულა. 40:5=8 . მიღებულ რაოდენობას დაემატება საკონტროლო ზეპირი გამოკითხვის ქულა. საერთო ნიშნის გამოსაყვანად კი ნიშანთა ჯამი გაიყოფა 2–ზე. ასე მაგ: თუ მოსწავლემ ტესტირებაში მიიღო 8 ქულა და საკონტროლო ზეპირ გამოკითხვაში 9 ქულა, საბოლოო ნიშანი იქნება: 8+9=17:2=8,5 (დამრგვალების შედეგად – 8 ან 9 ქულა)

 

ა) ვერ ახერხებს / unfahig (1-3 ქულა)

ბ) ნაწილობრივ ახერხებს  / teilweise fahig (4-7ქულა)

გ) თავისუფლად ახერხებს / fahig (8–10 ქულა)

 

 

a

1-3

b

4-7

 g

8-10

საკომუნიკაციო კომპენტენცია

 

 

 

შეუძლია სხვადასხვა პიროვნული მონაცემების წერილობით გადმოცემა.

 

 

 

შეუძლია სხვადასხვა თავაზიანი ფორმების გამოყენება (მისალმება, დამშვიდობება და ა.შ)

 

 

 

შეუძლია თავისი აზრის გამოხატვა სხვადასხვა თემებზე.

 

 

 

შეუძლია მაგალითების მოყვანა

 

 

 

ენობრივი კომპენტენცია

 

 

 

შეუძლია შესაბამისი გრამატიკული სტრუქტურების გამოყენება

 

 

 

განკარგულებაში აქვს საკმარისი სიტყვათა მარაგი

 

 

 

იყენებს შესაბამის მართლწერის წესებს

 

 

 

 

 რუსული ენა

niSnebis gamoyvana weriT komunikaciaSi

 

a)   ar SeuZlia

b)  nawilobriv SeuZlia

g) SeuZlia

 

 

a

1_3

b

4_7

g

8_10

Kkomunikaciuri SesaZleblobebi

1

warmoadgens saSualo zomis teqsts (saWiro informacia, dro, adgili, moqmedi pirebi, gmiris daxasiaTeba)

 

 

 

2

mimdevrobiT da lakonurad gadmoscems azrs

 

 

 

3

aZlevs Sefasebas konkretul faqts an movlenas

 

 

 

Eenobrivi SesaZleblobebi

4

iyenebs saWiro leqsikas

 

 

 

5

sworad iyenebs gramatikul formebs da konstruqciebs

 

 

 

6

icavs weris wesebs

 

 

 

 

 

 

niSnebis gamoyvana zepir komunikaciaSi

ა)  ar SeuZlia

ბ) nawilobriv SeuZlia

 

a

1_3

b

4_7

g

8_10

Kkomunikaciis kriteriumebi

1

saubrobs damuSavebul Temaze,  azrs gadmoscems Tanmimdevrulad.

 

 

 

2

konkretulad gadmosces informacia

 

 

 

3

iyenebs analizis elementebs

 

 

 

Eenobrivi kriteriumebi

4

sworad iyenebs Seswavlil leqsikas

 

 

 

5

sworad iyenebs gramatikul konstruqciebs

 

 

 

6

warmoTqma da inotacia aris zusti da ar uSlis xels azris gadmocemas

 

 

 

გ) შეუძლია

 

      მასწავლებელთა თვითშეფასების ფურცელი

 

 

მცირედ

საშუალოდ

მთლიანად

გადავდივარ მოსწავლეებთან თანამშრომლობის ფორმაზე

 

 

 

ვიკვლევ მოსწავლეთა საჭიროებებს

 

 

 

ვეხმარები მოსწავლეებს სიძნელეების გადალახვაში

 

 

 

სასწავლო პროცესს წარვმართავთ დასახული მიზნების მისაღწევად

 

 

 

ვთანამშრომლობ კოლეგებთან

 

 

 

 

 

დაკვირვების ფურცელი ჯგუფის წევრის მუშაობის შესაფასებლად

 

მოსწავლე მოდის ჯგუფში სამუშაოდ მომზადებული

 

საუბრობს ჯგუფისათვის კონსტრუქციულად

 

კარგი მსმენელია

 

შეუძლია კომპრომისზე წასვლა

 

იღებს პასუხისმგებლობას შეასრულოს სამუშაო დროზე და სწორი მიმართულებით

 

 

თვითშეფასების ფურცელი ჯგუფის წევრისათვის

 

ვიყავი მზად მემუშავა ჩემს ჯგუფთან

 

დავამთავრე სამუშაო დროზე და კარგად

 

დავეხმარე ჩემს ჯგუფს

 

ვამხნევებ სხვებს

 

ვიყავი ზრდილობიანი

 

ვითვალისწინებ სხვის აზრს

 

 




 

 moswavlis   TviTSefasebis  sqema

 

kriteriumebi

regularulad

    xSirad

   iSviaTad

  arasdros

ar vamJRavneb interess gakveTilis msvlelobis mimarT

 

 

 

 

maqvs agresiuli damokidebuleba  gakveTilis msvlelobis mimarT

 

 

 

 

xels vuSli gakveTilis msvlelobas

 

 

 

 

damoukideblad verTvebi gakveTilis msvlelobaSi

 

 

 

 

Cemi aqtiuroba sxvas ar uqmnis problemebs

 

 

 

 

viReb monawileobas jgufur da saklaso diskusiebSi

 

 

 

 

vasruleb maswavleblis mier mocemul instruqcias